Kostbaar
Onze dochter woont in Londen. Ze zou proberen voor mijn verjaardag over te komen. Ineens stond ze totaal onverwacht een paar dagen eerder op de stoep. Wat een vreugde! Het was heerlijk haar te zien. De eerste nacht kwam ze om 5 uur huilend bij mij in bed. Ze was van streek omdat ze zo geschrokken was bij het zien van haar vader. Die was sinds zij hier 6 weken geleden was een stuk vermagerd en verzwakt. Ook al had ze hem bijna dagelijks via FaceTime gezien, nu, in werkelijkheid was het een schok voor haar.
Wat zeg je als moeder tegen je kind, dat zoveel van haar vader houdt? Hoe kun je iemand troosten? Wat anders kon ik doen dan haar stevig tegen mij aanhouden en haar haren strelen? Ondertussen sprak ik op troostende toon, dat het fijn was dat ze nu 2 weken thuis was en elke dag bij haar vader kon zijn. En dat ze met hem praten kon. Ze drong erop aan dat ik onze huisarts zou bellen, zodat haar vader sondevoeding kon krijgen.
Toen ze naar haar werk was (ze werkt voor iemand die af en toe in NL moet zijn) sloeg bij mij de wanhoop toe. Natuurlijk heb ik allang aan mijn man voorgesteld om weer een periode bij te voeden via een sonde. Maar hij heeft zo een hekel aan dat slangetje permanent in zijn neus. Hij wilde er niets van weten. Het grote probleem is dat zijn lichaamsbeleving niet conform de werkelijkheid is. Hij ziet wel dat hij mager is, maar denkt dat het allemaal niet zo’n vaart loopt.
Pas als je zelf dingen ervaart, kun je zien wat ze betekenen en wat de impact is. Een ziekte heb je niet alleen, vaak horen we die uitspraak als een soort cliché, maar hoe waar is het. De ziekte van mijn man waaiert uit over het gezin, de familie, de buren, vrienden. Het medeleven is groot, de angst is tastbaar, en als partner van is er geen moment respijt. Het is voor mij onmogelijk om er niet mee bezig te zijn. Zelfs als ik eens per week naar yoga ga, dan ben ik altijd alert op mijn telefoon.
Er was een interview op Conscious.TV met Tess Hughes, een bijzondere Ierse vrouw. Wat zij vertelde raakte mij en ik stuurde haar een e-mail. Haar pad leek wel wat op het mijne en ook zij had haar zieke partner verzorgd. Ze stuurde mij prompt een e-mail terug en zei dat deze tijd van samenzijn met mijn man een zeer kostbare (precious) periode was, ook al was het zwaar. Ik begrijp wat ze bedoelt, het samenzijn is zo intensief. Mijn man is vol overgave aan mijn zorg, hij heeft niet gekozen voor thuishulp, dus ben ik zo’n beetje een privé verpleegster/verzorgster. Ik ben hem volledig toegewijd.
Dat klinkt nobel en misschien zelfs romantisch, maar dat is onzin. Het is een gekke gewaarwording, maar de ultieme kwetsbaarheid van mijn man haalt in mij de diepste compassie naar boven. Af en toe is er een enorme onmacht, bijvoorbeeld als hij zegt dat hij zin heeft in een tartaartje met snijboontjes, en dan kom ik met een piepklein bakje, maar dan schuift hij het weg omdat het hem dan toch tegenstaat. Af en toe is er hoop, als hij ineens een milkshake wil en die opdrinkt, of een ijsje eet. Vaak is er grote vermoeidheid, want het is pittig de lichamelijke verzorging. Ik heb vaak pijn in mijn rug van het bukken.
Maar altijd is er liefde. We voelen het constant, we zien het in elkaars ogen, het welt op in mijn hart, het is precies zoals Tess zei: onmetelijk kostbaar.
Martine Clausen is mantelzorger, counselor en creatief therapeut.
Wat kostbaar wordt als de tijd dringt
Juist in het aangezicht van ziekte ontdek je hoe kostbaar de gewone dingen zijn: een gesprek, een blik, een moment samen. Dat besef van kostbaar zijn maakt het verlies niet lichter, maar geeft wel richting aan hoe je de tijd die er nog is wilt doorbrengen.
Meer lezen over mantelzorg en verlies? Bekijk ook de andere artikelen op Curova, of vind steun via MantelzorgNL.
