Onderzoek zelfmanagement bij chronische angst en depressie (19 september 2011)
Het Trimbos-instituut doet in samenwerking met 13 GGZ-instellingen onderzoek naar het verbeteren van zelfmanagement van cliënten met chronische angst en depressie.
Waarom dit onderzoek?
Veel cliënten met chronische angst en depressie die in de tweede lijn in behandeling zijn, lijken eerder in de eerste lijn thuis te horen. Psychiater en hoofdonderzoeker Jan Spijker: “Ongeveer 20 tot 30% van de cliënten met een diagnose angst of depressie in GGZ-instellingen zijn al langer dan 2 jaar in behandeling. Dit zijn mensen die niet zijn hersteld, ondanks therapieën die ze hebben gevolgd en medicijnen die zij hebben gebruikt.”
De zorg voor deze cliënten bestaat vaak uit ‘begeleidende contacten’ met een sociaal psychiatrisch verpleegkundige en medicatiebeleid door een psychiater. De onderzoekers willen graag weten of deze zorg ook plaats kan vinden in de eerste lijn (huisartsenpraktijk).
Zelfmanagement
In het ZemCAD-onderzoek (Zelfmanagement bij Chronische Angst en Depressie) wordt gekeken of deze specifieke groep cliënten zelf hun klachten in de gaten kunnen houden (zelfmanagement) onder begeleiding van professionals in de eerste lijn.
De cliënten volgen hiervoor een cursus die hen leert om te gaan met klachten en met crisissituaties. Ook leren zij hoe zij activiteiten weer op kunnen pakken, ondanks hun problemen. Na de cursus wordt bekeken of de zorg in de tweede lijn kan worden afgesloten. Tweedelijns hulpverleners adviseren hun eerstelijns collega’s over de begeleiding van deze cliënten. In het onderzoek worden de kwaliteit van leven, de klachten en het zorggebruik van cliënten die de cursus volgen, vergeleken met die van cliënten die de cursus niet volgen.
GGZ-instellingen
De volgende GGZ-instellingen werken mee aan het onderzoek: GGZ InGeest, GGZ Breburg, Pro Persona, Altrecht, Vincent van Gogh, AMC, PsyQ Maastricht, GGZ Friesland, GGZ Centraal, Overwaal centrum voor Angststoornissen, Yulius, GGZ Drenthe en GGZ Noord-Holland Noord.
Het onderzoek wordt gefinancierd door het Innovatiefonds Zorgverzekeraars en is dit jaar van start gegaan.
Meer informatie: Anna Muntingh, amuntingh@trimbos.nl, tel. 030 – 297 11 00
Mogelijke gevolgen van de eigen bijdrage GGZ (5 september 2011)
Het Trimbos-instituut heeft de mogelijke gevolgen op het zorggebruik van de eigen bijdrage in de ggz in kaart gebracht. Verschillende scenario’s laten zien wat de positieve of de negatieve effecten hiervan zijn.
Eigen bijdrage
Sterk stijgende zorgkosten zetten de ggz onder druk. Daarom heeft minister Schippers een eigen bijdrage ingevoerd in de tweedelijns ggz. Tevens is de eigen bijdrage voor de eerstelijns psychologische zorg verhoogd. Bedoeling hiervan is de zorg meer in de eerste lijn te laten plaatsvinden en minder in de ‘dure’ tweede lijn. Verder wordt beoogd dat het hele zorgvolume afneemt, waardoor de zorgkosten in de ggz dalen.
Wat zijn de gevolgen?
Hoe zullen cliënten op deze prijsprikkel reageren? Welke gevolgen heeft dat voor hun zorggebruik? Zijn er groepen die mogelijk de dupe worden? Gaan de zorgkosten naar beneden zoals bedoeld? Of kan de financiële prikkel ook leiden tot onbedoelde consequenties waardoor elders in de samenleving kostenposten ontstaan? Hoe ziet de netto winst-verlies rekening eruit wanneer we deze zaken vanuit maatschappelijk perspectief beschouwen?
In de strategische verkenning ‘Eigen bijdrage in de ggz. Scenario’s van effecten op zorguitgaven, zorggebruik en arbeidsproductiviteit’ zijn de consequenties van een aantal scenario’s doorgerekend. Vraag daarbij was of er bedoelde scenario’s kunnen ontstaan als gevolg van besparingen op de zorgkosten, of onbedoelde scenario’s waarbij de beoogde besparingen niet opwegen tegen maatschappelijke kostenposten die buiten de zorg ontstaan, bijvoorbeeld als gevolg van een toename van productieverliezen.
Meer informatie: Filip Smit (fsmit@trimbos.nl), tel. 030 – 297 11 00
