Door: Els Dudink
Naar aanleiding van twee herseninfarcten ben ik naar een bredere betekenis van gezondheid gaan kijken. Ik werd me steeds meer bewust van het gegeven dat ik als leerling onder de leerlingen mijn eigen zoektocht mocht gaan delen. Het gaat niet om welke ziekte of welke signalen het lichaam afgeeft. We bagatelliseren onze klachten en luisteren onvoldoende naar ons lichaam.
De zoektocht heeft geresulteerd in het schrijven van een boek. Dit boek heeft de titel gekregen: Geraakt in het hart van mijn emotionele brein met als secundaire titel: terugkeer in eigen kunnen.
In 2003 werd ik onverwachts uit mijn bestaande leven gezet. Ik werd tweemaal getroffen door een herseninfarct. Ik was in de diepste laag van mijn hersenen geraakt, in het lymbisch systeem, ook wel het emotionele brein genoemd. In mijn familie komt hoge bloeddruk voor en ik heb me altijd voorgenomen dit fenomeen goed in de gaten te houden. Om goed en gezond in mijn leven te staan voldeed ik aan de adviezen die via de media tot mij kwamen: beweeg voldoende, rook niet, voorkom overgewicht, eet gezond enz.
Ik sportte tweemaal in de week, at minimaal tweemaal in de week vis, ik had geen overgewicht en had nooit gerookt. Medisch is er ook geen oorzaak gevonden; geen hoge bloeddruk, geen hoog cholesterol, geen overgewicht enz.
Ik ben een groot raadsel voor de medische wereld en mocht naar huis met de boodschap: kijk wat u kunt; we kunnen verder niets voor u betekenen.
Daar zat ik dan, mijn altijd trouw-zijn aan mijn lichaam had geresulteerd in twee bloedverdunners en hoe nu verder. Kon ik weer werken of sporten? Ik wist het even niet. Vanuit die gedachte heb ik mijn zoektocht ingezet.
Ik wilde een boek schrijven. Heel belangrijk, een duidelijk en leesbaar boek voor iedereen die met bewustwording aan de slag wil. Ik hoop mensen te bereiken die door een gelijk proces van ziek-zijn gaan of zijn gegaan. Het mooiste is een preventief proces: leven vanuit een gezonde leefstijl. Mijn boek roept de mens als individu op goed naar de signalen van het lichaam te luisteren (het lichaam geeft die als eerste af) en deze ook serieus te nemen. Tevens is mijn boek een oproep tot complementair werken. Ik denk dat in de preventieve fase veel ‘gezondheidswinst’ is te behalen.
Wat is het doel?
Als psychosociaal therapeut ben ik naar de achtergrond van mezelf in relatie tot mijn ziek-worden en mijn sociale leven gaan kijken. Ik heb verschillende theorieën ernaast gelegd en stromingen doorlopen om inzicht in mijn eigen handelen en leefwijze te krijgen. Ik kreeg via mijn cliënten steeds meer de bevestiging dat, als klachtgerelateerde zaken zich voordoen, dit met stress, het boven ons eigen kunnen functioneren (zeg maar uitputten) te maken heeft. Het immuunsysteem is uitgewerkt en geeft de signalen af. Maar wat doen we met ons enige bestaan, ons eigen huis (lichaam) dat niet goed is?
Zoektocht
Ik ben, zoals ik al eerder aangeef, mijn eigen zoektocht gestart met het uitgangspunt: ik geloof toch in lichaam en geest. Wat doe ik met mijn lichaam dat niet goed voor mij is? Ik ben ziek geworden! Ik kwam uit bij het boek: Hersenletsel, achtergronden en aanpak. Daarin geeft de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) een holistische kijk op wat zij als gezondheid ziet: “Een toestand van volledig lichamelijk, geestelijk en maatschappelijk welbevinden: onze persoonlijkheid. De ontwikkeling die al in de prenatale fase gevormd wordt”.
Gezondheid betekent dus meer dan alleen het afwezig zijn van een lichamelijke ziekte. Van deze bredere kijk op gezondheid was ik me wel bewust als psychosociaal therapeut. Maar ik realiseerde me nu ook dat deze gegevens als zeer belangrijk beschouwd mogen worden.
Citaat uit het boek Hersenletsel: “De drie genoemde aspecten van gezondheid hangen nauw met elkaar samen. Omdat het zich welbevinden voor iedereen anders is, kunnen we wel zeggen dat gezondheid een persoonlijke en subjectieve beleving is.”
Je kunt ook zeggen dat eenieder uniek is in het beleven van gezondheid en omdat we allemaal een andere achtergrond hebben, ook het individu in een gezin, is de individuele beleving anders. De een kan gevoelig voor iets zijn en de ander niet.
Ik ervaar een grote meerwaarde om op deze manier naar mijn cliënten te kijken. Tijdens de intake vraag ik altijd naar zijn of haar achtergrond. Uit wat voor gezin iemand komt en welke rol en plaats de persoon daarin gehad heeft, of nog heeft. Of je geboren bent als oudste, jongste, of middelste kind. Of je broers of zussen boven of onder je in leeftijd hebt. Welke rollen je van jezelf hebt of opgedragen hebt gekregen. Hoe de sfeer was, en hoe je ouders in hun eigen leven stonden en hoe in relatie tot hun kind(eren). Daarnaast vraag ik ook altijd naar de opvoeding. Hebben zich tijdens de opvoedingsfase situaties voorgedaan die heden ten dage nog worden beleefd? Ik denk dat de groei van iemand altijd stagneert met de aannames en overtuigingen die eerder in het leven zijn aangenomen en in de huidige tijd nog nageleefd worden. Wel wordt aangevoeld deze aannames te willen veranderen. Maar hoe?
Bovenstaande gegevens heb ik altijd al belangrijk gevonden en ik geef er nu met het inzicht dat ik zelf kreeg meer waarde aan.
Ik geef nu aan dat ik leerling onder de leerlingen ben en dat we samen mogen inzien hoe belangrijk het is om te luisteren naar ons lichaam.
Persoonlijkheid
Dick Swaab geeft in zijn boek ‘We zijn ons brein’ aan, dat persoonlijkheid niet te veranderen is. Deze staat vast. Alleen gedrag kunnen we veranderen. Ik ben me gaan realiseren hoe belangrijk het is dat het gevormde van onze persoonlijkheid niet is te veranderen, maar wel ons gedrag. Er kwam een nieuwe vraag in mij op: is het daarom zo moeilijk om nieuw geleerd gedrag te handhaven? In het onderzoek bij mezelf kreeg ik steeds meer het besef dat ik op een andere manier dezelfde zaken nog in de praktijk bracht. Nu accepteer ik die terugkerende gedragingen en lach erom. Met alle leuke en minder leuke facetten. Het is het antwoord op hoe de WHO naar gezondheid kijkt. Ik word er alleen niet meer door uit balans gebracht.
Niet hoger inzetten in wie ik MAG zijn. Niet meer met mijn oude MOET-gedrag door het leven gaan. Maar genieten met HART en ZIEL.
Het draagkracht-/draaglastprincipe
Dit model geeft ons daar veel inzicht in. Worden de lasten groter dan we aan kunnen, dan wordt ons evenwicht verstoord en kunnen de eerste klachten zich aandienen. Welke inspanning wordt van je gevraagd en wat kan je leveren?
Contact innerlijk lichaam
Ik kreeg mijn vermoeidheid na mijn infarcten niet in balans. Ik realiseerde me steeds meer dat rouw in mijn situatie van groot belang is. Afscheid nemen van een gezond lichaam wordt volgens mij nog onvoldoende gedaan.
Ik kwam in contact met meditatie in beweging. Deze ontmoeting en ervaring met de Taoïstische stroming hebben me inzichten gegeven in hoe in contact te komen met mijn innerlijk lichaam. Het werken met de energiestroom in je lichaam en die verbinden met de energie uit het universum. De in- en ontspanning ervaren in mijn lichaam, het autonome stelsel, de rem en het gaspedaal kwamen in balans. Door de bewegende meditatie heb ik mijn lichaam weer in balans gekregen en mijn vermoeidheid werd steeds minder. Ik doe nog dagelijks mijn oefeningen.
Ons huis (lichaam) is ons enige bezit en daarin mogen we ons thuis voelen. En of we nu de medische, spirituele, wetenschappelijke of de oosterse geneeskunst erop na houden, het gaat allemaal over hetzelfde lichaam. Daarom mijn roep aan ieder individu: luister naar je lichaam. Dit geeft als eerste signalen.
Els Dudink (1950) is psychosociaal therapeut en auteur van het boek: Geraakt in het hart van mijn emotionele brein. Het boek is te bestellen via haar praktijk voor bewustwording “EIGEN KUNNEN” (www.neuroki.nl) of in de boekwinkel. Heeft u interesse in een lezing over het boek, stuur dan een e-mail naar info@neuroki.nl.
Holistische kijk op gezondheid
Wil je meer lezen over een holistische kijk op gezondheid en de kracht van lichaamsbewustzijn? Bekijk ook de andere artikelen uit deze editie van PSC Magazine, of lees meer betrouwbare achtergrondinformatie via Thuisarts.nl.

