Je richten op geluk is een belangrijke insteek bij duurzaam welbevinden. Gezien de vele spreuken en uitspraken over geluk zal door niemand worden ontkend dat geluk tot tevredenheid en welbevinden kan leiden. Maar kunnen we dit ook onderbouwen? En kunnen we daar dan ook bewust op interveniëren of aan werken? Er zijn veel theorieën en methodieken over de impact en factoren die bijdragen aan geluk en de gevolgen daar weer van voor bijvoorbeeld het maatschappelijk belang en onze welvaart. Eén van de meest recente opvattingen is dat meer geluk, ongeacht belemmeringen of beperkingen, leidt tot minder of goedkopere zorg.
De laatste jaren is er veel onderzoek gedaan naar de gevolgen van geluk voor de individuele persoon. Er bestaan verschillende misvattingen over wat tot geluk leidt. Vaak gaat het in deze tijd om het streven naar erkenning. Erkenning die we vinden in uiterlijke waarden als rijkdom, status en succes.
Wat maakt ons gelukkig?
Onderzoek op basis van de zelfdeterminatietheorie (Edward Deci en Richard Ryan) laat zien dat echt (duurzaam) geluk eerder wordt verkregen als je je richt op meer intrinsieke doelen. Doelen die zin en betekenis geven aan het leven. Doelen gebaseerd op motivatie van ‘binnenuit’. Doelen die per definitie in beweging blijven en waar het proces, het streven minstens zo waardevol is. Bij veel psychosociale scholen zijn dit erkende basisbehoeftes. In de zelfdeterminatietheorie worden drie van dergelijke behoeftes omschreven zoals autonomie, competentie en verbondenheid.
Barbara Fredrickson verklaart in haar ‘broaden and build’-theorie waarom het hebben van positieve emoties de veerkracht en het ervaren van geluk verhoogt. Bij positieve emoties verbreden we onze aandachtsfocus, gedachten en actierepertoire; als gevolg daarvan worden we vindingrijker. Bij gevoelens van boosheid en angst daalt de creativiteit, terwijl die bij plezier en gelukservaringen juist toeneemt. Door de verhoging van de veerkracht is er een ruim gezichtsveld, ook in een complexe negatieve situatie. Daardoor blijf je vindingrijk en kun je beter met een moeilijke situatie omgaan en verwerk je die emotionele situatie ook beter.
De zelfdeterminatietheorie en de ‘broaden and build’-theorie verbinden een aantal eenheden, namelijk die van de komende transities met de positieve psychologie en de psw-er die van huis uit beide in zijn genen heeft. Van geluk gesproken….
Bronvermelding: ’De menselijke maat, een wetenschappelijke onderbouwing’, prof dr. Gerben Westerhof; drs. Aad Francissen dec 2013.
www.gradatim.nl
Kortom, geluk is geen toevallig gegeven, maar iets waar we actief invloed op kunnen uitoefenen door te investeren in autonomie, verbondenheid en zingeving. Wie zich bewust openstelt voor deze bronnen van geluk, ervaart niet alleen meer welbevinden, maar ook meer veerkracht in het dagelijks leven.
Meer lezen over welbevinden en persoonlijke groei? Bekijk ook de andere artikelen in het PSC Magazine 2014.
