Mijn lichaam, mijn trauma, mijn ik
In elke editie bespreekt TCC Magazine vakliteratuur die relevant is voor psychosociaal werkende professionals – van kersverse uitgaven tot klassiekers die niet mogen ontbreken in de boekenkast. Deze keer staat het boek Mijn lichaam, mijn trauma, mijn ik. Identiteitgeöriënteerde psychotraumatheorie en -therapie centraal, geschreven door Franz Ruppert en Harald Banzhaf en uitgegeven door Uitgeverij Mens! (ISBN 9789463160216).
Het lichaam als spiegel van onverwerkt trauma
Het inzicht in de impact van psychotrauma op mens en lichaam groeit gestaag, en dat is een goede zaak: trauma raakt immers alles. Ruppert en Banzhaf laten in hun boek zien dat een trauma dat niet geheeld is, zich vastzet in het lichaam. Dat kan zich uiten in pijn, ontstekingen of ziekte. Volgens de auteurs draagt ieder lichamelijk symptoom een fragment van een onverwerkte levensgeschiedenis in zich. Wordt het onderliggende trauma wél verwerkt, dan herstelt ook het zelfhelend vermogen van het lichaam.
De schrijvers constateren een kloof tussen twee werelden: artsen behandelen het lichaam vaak zonder oog te hebben voor de psyche van hun patiënten, terwijl psychologen zich richten op de psyche zonder goed te doorgronden wat zich in het lichaam afspeelt. Psychotrauma, stellen zij, kan als brug tussen die twee werelden fungeren, omdat het aan de basis ligt van veel lijden dat zich zowel psychisch als lichamelijk manifesteert.
Treffend verwoorden de auteurs hoe een getraumatiseerd bewustzijn zich als het ware terugtrekt naar een ‘hoogste verdieping’, waardoor het lichaam eronder overgeleverd raakt aan tegenstrijdige krachten en uiteenvalt in losse, weggedrukte structuren. Of, zoals ze het kernachtig samenvatten: “In elk lichamelijk symptoom schuilt een stuk levensgeschiedenis. Ziekten zijn meestal slechts de top van de ijsberg.”
Praktijkvoorbeelden en de auteurs
Naast de theoretische uiteenzetting van Ruppert en Banzhaf, met eigen praktijkvoorbeelden, bevat het boek bijdragen van andere zorgverleners die met de systemische methode van Ruppert werken. Zij illustreren hoe klachten als chronische pijn, huidziekten, tinnitus, lage rugpijn en slaapstoornissen kunnen samenhangen met psychotrauma.
Dr. Franz Ruppert is docent psychologie en vrijgevestigd psychotherapeut. Zijn methode geniet internationale bekendheid en hij geeft wereldwijd seminars, waaronder jaarlijks in Nederland en België; eerder publiceerde hij al meerdere boeken over psychotrauma. Dr. Harald Banzhaf is arts met aanvullende opleidingen in psychotherapie en mindfulness. Hij leidt een groepspraktijk voor integratieve geneeskunde en is daarnaast universitair docent.
Beide auteurs hebben zich in hun vakgebied ruimschoots bewezen, en dit boek vormt een waardevolle aanvulling op hun individuele oeuvre. Voor psychosociaal werkende professionals is het een aanrader.
Recensie door Ria Teeuw.
