Verbeterde cognitie met omega-3-vetzuren bij kinderen en adolescenten
Omega-3 en cognitie bij kinderen vormen het onderwerp van een boeiende meta-analyse uit 2020, die een overzicht geeft van meerdere studies naar dit verband. De hersenen hebben een hoog gehalte aan de langeketen omega 3-vetzuren EPA (eicosapentaeenzuur) en DHA (docosahexaeenzuur). De Nederlandse onderzoekers wilden bestuderen of er sprake was van een optimale omega 3-index (O3I) om de cognitie bij kinderen en adolescenten te verbeteren. Daarnaast wilden zij weten of de hoogte van de dagelijkse dosering DHA/EPA een rol speelde bij het effect op de cognitie bij de groep.
De hersenen hebben een hoog gehalte aan de langeketen omega 3-vetzuren EPA (eicosapentaeenzuur) en DHA (docosahexaeenzuur). Een boeiende meta-analyse uit 2020 geeft een overzicht van verschillende studies naar het effect van suppletie met omega 3-vetzuren op de cognitie van kinderen en adolescenten. De Nederlandse onderzoekers wilden bestuderen of er sprake was van een optimale omega 3-index (O3I) om de cognitie bij kinderen en adolescenten te verbeteren. Daarnaast wilden zij weten of de hoogte van de dagelijkse dosering DHA/EPA een rol speelde bij de het effect op de cognitie bij de groep.
De studie
Voor deze meta-analyse kwamen uitsluitend gerandomiseerde, placebo-gecontroleerde studies gepubliceerd op PubMed en Web of Science in aanmerking. De gemiddelde leeftijd van de proefpersonen was tussen de 4 en 25 jaar. In alle studies was er sprake van suppletie met DHA en/of EPA en werd het effect hiervan onderzocht op de cognitie van de deelnemers. De duur van de studies varieerde van 4 tot 52 weken. Uiteindelijk werden in de meta-analyse 33 studies opgenomen. In 21 studies betrof het zich normaal ontwikkelende kinderen en adolescenten. Bij de overige 12 studies lag de focus op kinderen en adolescenten met een stoornis of ziekte, waarvan het merendeel ADHD betrof.
Conclusie
De onderzoekers concluderen dat dagelijkse suppletie met ten minste 450 mg DHA (en EPA) en toename van de optimale omega 3-index tot minimaal 6% de kans op verbetering van de cognitieve functie bij kinderen en adolescenten vergroot. De onderzoeksresultaten suggereren dat het therapeutisch inzetten van langeketen omega 3-vetzuren van toegevoegde waarde zijn om de cognitie van deze groepen te verbeteren. De onderzoekers geven aan dat bij kinderen/adolescenten met een ziekte of aandoening meer onderzoek nodig is waarbij bloedbepalingen gedaan worden waardoor herberekening naar de O3I-equivalentie mogelijk wordt.
Wat betekent dit voor ouders?
Omega-3 en cognitie bij kinderen is een onderwerp waar ouders begrijpelijk nieuwsgierig naar zijn, zeker gezien de brede aandacht voor voeding en hersenontwikkeling. Het is echter belangrijk te benadrukken dat deze meta-analyse zich richt op suppletie binnen onderzoeksverband, niet op een vrijblijvend advies om zomaar hoge doses visolie te geven zonder overleg. Bij kinderen met ADHD of een andere ontwikkelingsstoornis is medische begeleiding bij het overwegen van omega 3-suppletie aan te raden, temeer omdat de onderzoekers zelf aangeven dat er bij deze groepen meer onderzoek nodig is.
Natuurlijke bronnen van omega 3-vetzuren, zoals vette vis (zalm, makreel, haring), zijn voor de meeste kinderen een prima eerste stap, aangevuld met supplementen alleen na overleg met een arts of diëtist. Meer informatie over gezonde voeding voor kinderen is te vinden via het Voedingscentrum.
Lees ook meer gerelateerde artikelen op de themapagina van TCC Magazine 2023.
Veelgestelde vragen
Hoeveel omega-3 hebben kinderen nodig voor een positief effect op cognitie?
Volgens de onderzoekers vergroot een dagelijkse suppletie met ten minste 450 mg DHA (en EPA) en een omega 3-index van minimaal 6% de kans op verbetering van de cognitieve functie. Dit is een onderzoeksbevinding en geen algemeen doseeradvies; overleg bij twijfel met een arts of diëtist.
Geldt het verband tussen omega-3 en cognitie bij kinderen voor alle kinderen?
De meta-analyse omvatte zowel normaal ontwikkelende kinderen als kinderen met aandoeningen zoals ADHD. Bij de laatste groep concluderen de onderzoekers dat er nog meer onderzoek nodig is, dus de resultaten zijn het meest solide onderbouwd voor normaal ontwikkelende kinderen en adolescenten.
Is visolie de enige bron van omega-3 die geschikt is voor kinderen?
Nee. Vette vis zoals zalm, makreel en haring is een natuurlijke bron van omega 3-vetzuren. Supplementen zoals visolie kunnen een aanvulling zijn, vooral wanneer een kind weinig vis eet, maar zijn niet de enige manier om aan omega-3 te komen.
Kan te veel omega-3 schadelijk zijn voor kinderen?
Bij normale doseringen via voeding is dit zelden een probleem, maar hoge doses supplementen kunnen bijwerkingen geven, zoals een verhoogd bloedingsrisico. Overleg daarom altijd met een arts voordat je een kind langdurig hoge doses omega 3-supplementen geeft.
Dit artikel verscheen eerder op: www.orthokennis.nl/nieuws/verbeterde-cognitie-met-omega-3-vetzuren-bij-kinderen-en-adolescenten
Bronnen kunnen opgevraagd worden bij de redactie.
Kortom, omega-3 en cognitie bij kinderen is een veelbelovend onderzoeksgebied, maar de vertaling naar praktisch advies vraagt nog steeds om maatwerk en, waar nodig, medische begeleiding.
Voor de dagelijkse praktijk betekent dit dat ouders en behandelaren omega-3 en cognitie bij kinderen het beste kunnen benaderen als een mogelijke aanvulling binnen een breder plan, waarin voeding, slaap, beweging en eventueel gerichte behandeling van een onderliggende aandoening allemaal een rol spelen. Eenzijdig vertrouwen op supplementen, zonder aandacht voor deze andere factoren, doet weinig recht aan de complexiteit van cognitieve ontwikkeling bij kinderen en adolescenten.
