Ontschuldigen, wellicht gebruiken we dit woord niet zo vaak, maar ondertussen is het een woord met diepe betekenis: iemand vrijspreken van schuld, het omgekeerde van beschuldigen. Iemand uit een situatie bevrijden waarin hij beschuldigd wordt. Iemand rechtvaardigen of verschonen, aldus het onlinewoordenboek.
Dit is een daad van volwassenheid. Misschien niet als beginpunt, maar in ieder geval als eindpunt. Je kiest ervoor om niet in de dramadriehoek te gaan vanuit je gekwetste Kindstuk, door bijvoorbeeld verwijten in je hart te maken of in de opgavestand te staan (slachtoffer). Maar, eventueel na uiten van wat er speelt, kies je ervoor de ander te ontschuldigen voor wat hij of zij heeft gedaan. Ik leg geen claim meer op jou en kies ervoor om mijn hart weer zacht te maken. We maken een nieuwe start, hopelijk allebei, maar ik kan het in ieder geval voor mijzelf doen. Zo blijft mijn hart zacht, recht en wordt het geen gevangenis van schuld.
In mijn praktijk luister ik diagonaal en kijk of er nog “schuld” zit, waardoor deze persoon nog in ontkenning of protest zit. Heel begrijpelijk ook, want schuld mag erkend worden, “verwerkt” worden etc. Maar daarna, wat doen we er dan mee? De dramadriehoek vind ik een mooie metafoor hiervoor. Je blijft “urgen”. Ik WIL dat van jou. Nee, je mag leren, deze claim, naast je neer te leggen. Je koppelt hiermee ook de persoon in wie hij is, los van wat hij doet.
Tot nu praat ik over de ander, maar hoe is het met onszelf? Lukt het jou jezelf te ontschuldigen en los te laten wat je bijvoorbeeld anders had willen/kunnen doen? Je kiest dan voor mildheid en eigenaarschap en stapt zo uit het oordeel of de aangepaste Kindpositie en uit het afhankelijk blijven van de ander.
Of in een (liefdes)relatie, je loopt vast op een gegeven moment, zou het een idee zijn om dan tegen elkaar te zeggen……we kiezen ervoor onszelf en de ander te onschuldigen en we maken een nieuwe start? De hardheid verdwijnt langzamerhand en we worden weer raakbaarder voor onszelf en de ander.
We kiezen (onbewust) er ook voor dat we “mens in wording” zijn, ik ben waar ik nu ben en doe wat ik nu kan, dat is genoeg. Ik doe dingen goed en ik mag nog dingen leren, het is allemaal ok. Mildheid in plaats van oordeel. Oordeel zet ons vast, oordeel kennen we zo goed, ook vanuit de maatschappij: “je moet het goed doen”. Wie je bent, is wat je doet, wanneer is het goed genoeg? We kunnen steeds minder verduren van elkaar.
Ik hoop van harte dat jij en ik, met onze cliënten deze reis blijven maken.
Kirsten Riepma-Heusinkveld, psychosociaal therapeut Praktijk Meerwaarde.
Rosegarden is een Stichting van Christen Psychosociaal Therapeuten. De psychosociale (kinder)therapeuten die zijn aangesloten bij Stichting Rosegarden, werken vanuit een christelijke identiteit. www.stichting-rosegarden.nl
