Gezonde lymfe is volgens cardioloog Gerald Lemole minstens zo belangrijk voor onze gezondheid als een gezond hart, en toch blijft het lymfestelsel bij de meeste mensen onderbelicht.

door Gerald Lemole
Een ‘geheime rivier van gezondheid’, zo noemt Lemole het lymfestelsel treffend. Met die dichterlijke naam duidt de auteur van dit boek het lymfestelsel aan. Gerald Lemole is Amerikaans cardioloog. Behalve dat hij zich bezighoudt met het hart, doet hij al tientallen jaren onderzoek naar de lymfe en de rol daarvan bij gezonde lymfe en algehele vitaliteit. De normale functie daarvan, en dus ook gezonde lymfe, is flink onderbelicht, vindt hij, terwijl die zo enorm belangrijk is. In het algemeen komt die pas ter sprake als de klieren gezwollen zijn door ontstekingen. Of bij kanker omdat die zich via de lymfekanalen door het lijf kan verspreiden. Maar er valt veel meer over het lymfestelsel te weten. Zo is het de onderhoudsafdeling van je lichaam. Als het helder, sterk en vrij van gifstoffen is, draagt het bij aan een goede gezondheid. Lymfe spoelt het hele lichaam schoon, inclusief de hersenen. Daarnaast informeert het de immuuncellen over aanwezige gifstoffen, zodat die meteen vernietigd kunnen worden. Taken die alleen adequaat zijn uit te voeren als het lymfevocht vrij en blij kan stromen.
Door voedingsmiddelen en -stoffen te gebruiken die daar goed voor zijn, bevorder je die stroming. Een mediterraan voedingspatroon is daar een goed voorbeeld van. Niet alleen versterkt dat de lymfe, maar ook het hart. Tegelijkertijd vermindert het risico op kanker, diabetes en een herseninfarct, verlaagt het de bloeddruk en zorgt het voor een gezond gewicht. Als kruiden die de lymfe ondersteunen, noemt Lemole onder andere Siberische ginseng en resveratrol.
In principe komt dat, samengevat, dus neer op een gezonde leefstijl die bijdraagt aan gezonde lymfe. Daar horen ook lichamelijke activiteiten bij. Denk aan cardiotraining (joggen, fietsen, tennis en dansen). Echter, langzame actie is net zo belangrijk als snelle. Lemole breekt hierin een lans voor yoga, dat hij zó goed voor de lymfe vindt, dat hij er zelfs een apart hoofdstuk aan wijdt. Daarin legt hij uit hoe spierbewegingen de lymfe vooruitduwen door de kanalen. Onderzoek naar lymfestimulerende oefeningen ondersteunt dit principe: spiersamentrekking en ademhaling bleken de lymfeklaring tijdens actieve inspanning met een factor drie tot zes te kunnen verhogen, wat het belang van beweging voor gezonde lymfe onderstreept. Yoga zorgt ervoor dat de spieren ook ontspannen, wat gebeurt met hulp van de ontspanningshormonen die vrijkomen tijdens beoefening. Als spieren namelijk hun spanning loslaten, komt er meer ruimte beschikbaar waarin de lymfevloeistof kan stromen. Yoga heeft ook als voordeel dat het de spieren stretcht, waardoor de lymfe door het hele lichaam beweegt en niet alleen door armen, benen, hart en longen.
Om het de lezer gemakkelijk te maken, heeft Lemole drie praktische bijlagen toegevoegd met menusuggesties, lunch- en dinerrecepten en eenvoudige yoga-oefeningen gericht op gezonde lymfe. Bij dat laatste is er keuze uit een complete yogales van ongeveer 45 minuten, een verkorte versie van 25 minuten en een wel zeer compacte van 5 minuten. Het boek leest lekker vlot en voegt daardoor op prettige wijze wat aan je medische basiskennis toe. Wellicht komen er ook tips voorbij die handig zijn om in je eigen leven toe te passen. Weliswaar zal het niet baanbrekend zijn als je er al een gezonde leefstijl op nahoudt en dus al onbewust bezig bent met gezonde lymfe. Want dan zorg je waarschijnlijk vanzelf prima voor je lymfe. In dat geval zet het verhaal de puntjes voor je op de i en bevestigt het dat je goed bezig bent.
Praktische stappen naar gezonde lymfe
Wat dit boek waardevol maakt voor de praktijk, is dat Lemole gezonde lymfe niet als abstract concept laat, maar vertaalt naar concrete adviezen rond voeding, beweging en ontspanning. De combinatie van een mediterraan voedingspatroon, regelmatige beweging en yoga-oefeningen biedt therapeuten en cliënten een praktisch handvat om gezonde lymfe actief te ondersteunen, zonder dat daar ingewikkelde protocollen voor nodig zijn.
Voor therapeuten die cliënten begeleiden bij vermoeidheid, een verminderde weerstand of vasthouden van vocht, kan aandacht voor gezonde lymfe een waardevolle aanvulling zijn op bestaande behandelplannen. Wie meer wil lezen over lichaamssystemen en complementaire gezondheidszorg, vindt op Curova meer achtergrondartikelen over dit onderwerp.
Kortom, Lymfe laat overtuigend zien dat gezonde lymfe geen bijzaak is, maar een fundament onder een goed functionerend lichaam.
Uitgeverij AnkhHermes
ISBN 9789020218848
Wat het boek bovendien onderscheidt van veel andere gezondheidsboeken, is de manier waarop Lemole zijn medische achtergrond als cardioloog combineert met een holistische blik op het lichaam. Hij benadert het lymfestelsel niet als geïsoleerd systeem, maar als onderdeel van een groter geheel waarin hart, bloedvaten, spieren en huid allemaal met elkaar samenhangen. Die integrale benadering sluit goed aan bij hoe veel complementaire behandelaars al naar het lichaam kijken, en biedt tegelijkertijd een stevige medische onderbouwing voor wie daar behoefte aan heeft.


