Geen woorden maar daden

Door Wilma de Haas

In ons vak ontkomen we niet aan vakjargon en modewoorden. Je hoort ze. Je ziet ze. En elke keer valt het me weer op hoe weinig inhoud aan die woorden wordt gegeven door degene die het woord gebruikt.

Het woord transparant bijvoorbeeld. Het eerste beeld dat altijd bij mij opkomt, is van een stuk hard plastic. Het tweede dat bij mij gebeurt, is dat mijn haren recht overeind gaan staan. Ik word achterdochtig. De mensen die dit woord gebruiken, kan ik meestal helemaal niet volgen. Ik snap geen snars van wat ze me willen vertellen en hoe meer ze praten over hun transparantie, hoe duisterder het voor mij wordt. Ik heb liever dat ze me laten zíen wat ze bedoelen. In hun gedrag dan. Door bijvoorbeeld begrijpelijke taal te spreken.

Zo kom ik bij een ander modewoord. Congruent.

We zouden congruent moeten zijn. Heel belangrijk tegenwoordig. Volgens mij is dat woord overigens afkomstig uit de wiskunde. Had het niet iets met gelijkzijdige driehoeken te maken of is het te lang geleden dat ik wiskunde heb gehad? Nou ja, in elk geval krijg ik de associatie dat er iets moet kloppen. Zoals die zijden. Hier valt het me op dat de mensen die dit woord gebruiken, het vaak zelf niet zíjn.

Congruentie is volgens mij dat wat je laat zien, klopt met wat je vanbinnen ervaart. Een manier om dit in gedrag te vertalen, is:

‘Zeggen wat je denkt, doen wat je zegt en laten zien wat je voelt.’

Bij congruent gedrag van jou voelt de cliënt zich veilig. Zo kun je congruentie toetsten. Maar ik krijg vaak een unheimisch gevoel bij mensen die zéggen dat ze congruent zijn. Omdat ik me afvraag of ze vanbinnen wel weten wat ze zeggen. Daarmee zijn ze dus niet congruent.

Modewoorden. Vakjargon. Prima. Mits je het gebruik ervan maar laat ondersteunen door je eigen gedrag. Dan krijgt het woord pas zijn echte betekenis. Dan laat je zien dat je weet waar je het over hebt. Dan pas word je geloofwaardig en kan een ander zich veilig bij jou voelen.

Woorden. Zo gemakkelijk. Zo voor de hand liggend en vaak zo leeg. Voor mij hoef je ze niet te zeggen. Laat mij het maar zien.

‘Geen woooooooooooorden maar daaaaaaaaaaaaaaahaaaaden…’

Wilma de Haas is eigenaar van Haas & Konijn®, een bureau voor persoonlijke en professionele ontwikkeling en auteur van K-Therapie.