Wie regelmatig last heeft van darmklachten, weet inmiddels dat spijsvertering en gemoedstoestand nauw met elkaar verweven zijn. Voor wie zich verdiept in darmgezondheid, is het boek “De darm denkt mee” van milieuarts Klaus-Dietrich Runow een aanrader. Het boek, uitgegeven bij Uitgeverij Akasha, laat zien hoe bacteriën, schimmels en voedselallergieën niet alleen de spijsvertering, maar ook het zenuwstelsel beïnvloeden. Deze recensie verscheen oorspronkelijk in NWP Magazine editie 2 van 2018.
Steeds meer mensen kampen met chronische darmklachten, maar ook met psychische aandoeningen zoals depressie. Tegelijkertijd zien artsen dat neurologische ziekten als alzheimer, parkinson en multiple sclerose op steeds jongere leeftijd voorkomen, en dat ADHD en autisme in de westerse wereld sterk toenemen. Is dat toeval, of bestaat er een dieperliggend verband tussen wat er in onze darmen gebeurt en hoe onze hersenen functioneren? Precies die vraag staat centraal in “De darm denkt mee”.
De darm-hersenas: waarom darmgezondheid meer is dan spijsvertering
De darm wordt ook wel het “tweede brein” genoemd, en niet zonder reden. In de darmwand ligt een uitgebreid netwerk van zenuwcellen, het enterische zenuwstelsel, dat voortdurend signalen uitwisselt met de hersenen via de zogeheten darm-hersenas. Deze route loopt onder meer via de nervus vagus, maar ook via hormonen, ontstekingsstoffen en stofwisselingsproducten van darmbacteriën. Runow legt uit dat een verstoorde darmgezondheid — bijvoorbeeld door een disbalans in het microbioom, chronische ontstekingen of een verhoogde darmdoorlaatbaarheid (ook wel “leaky gut” genoemd) — rechtstreeks invloed kan hebben op stemming, concentratie en gedrag.
Een centraal thema in het boek is de vraag hoe gifstoffen en onverteerde voedingsdeeltjes via een beschadigde darmwand in de bloedbaan en uiteindelijk in de hersenen terecht kunnen komen. Runow bespreekt hoe deze doorlaatbaarheid ontstaat, welke voedingsmiddelen en additieven een rol spelen, en waarom een gezond microbioom een sleutelfactor is in het voorkomen van ontstekingen die zich uiteindelijk ook in het zenuwstelsel kunnen manifesteren.
Voeding, microbioom en psychische klachten
Een van de meest prikkelende vragen die het boek behandelt, is of bepaalde voedingsmiddelen en voedseladditieven kunnen bijdragen aan het ontstaan van depressie, autisme, hyperactiviteit, concentratieproblemen (ADHD) en zelfs psychiatrische aandoeningen. Runow onderbouwt dit met inzichten uit zijn vakgebied: hij behandelt al 25 jaar patiënten met chronische darmziekten, voedselallergieën en aandoeningen die worden veroorzaakt door schadelijke stoffen. Ook neurologische ziekten zoals parkinson en alzheimer, en aandoeningen als ADHD, autisme en depressie horen tot zijn expertise.
Daarnaast gaat de auteur in op de relatie tussen darmbacteriën en aandoeningen van de schildklier en de gewrichten — een verband dat in de reguliere zorg nog te weinig aandacht krijgt, maar dat in de natuurgeneeskunde en orthomoleculaire geneeskunde steeds serieuzer wordt genomen. Wie zich afvraagt waarom klachten aan gewrichten of schildklier soms samengaan met darmproblemen, vindt in dit boek een helder en goed onderbouwd antwoord.
Plantaardige middelen ter ondersteuning van de darmgezondheid
Positief is dat “De darm denkt mee” niet blijft steken in probleemanalyse, maar ook praktische aanknopingspunten biedt. Zo bespreekt Runow of plantaardige voedingsmiddelen zoals oregano, knoflook en broccoli een antibiotische werking hebben en het ontgiftingsproces van het lichaam kunnen ondersteunen. Dit soort inzichten sluit goed aan bij de bredere beweging binnen de natuurgeneeskunde, die voeding en kruiden inzet om het lichaam te ondersteunen bij het herstellen van een verstoorde darmflora.
Het boek leest daardoor niet alleen als een wetenschappelijke verhandeling, maar ook als een praktische gids voor iedereen die zijn darmgezondheid serieus wil aanpakken. Voor mensen met gevoelige darmen, spijsverteringsklachten of psychische ongemakken biedt het concrete handvatten om zelf aan de slag te gaan, in overleg met een behandelaar.
Over de auteur van De darm denkt mee
Klaus-Dietrich Runow is milieuarts en behandelt al een kwart eeuw patiënten met chronische darmziekten, voedselallergieën en aandoeningen veroorzaakt door schadelijke stoffen uit de omgeving. Ook neurologische aandoeningen zoals parkinson en alzheimer, en ontwikkelingsstoornissen als ADHD en autisme, vallen binnen zijn vakgebied. Als internationaal gewaardeerd spreker deelt hij zijn kennis over de wisselwerking tussen milieu, voeding en gezondheid met een breed publiek. “De darm denkt mee” (ISBN 978 94 6015 057 9) verscheen op 30 juni 2018 bij Uitgeverij Akasha.
Waarom dit boek de moeite waard is
“De darm denkt mee” is verplichte kost voor iedereen met gevoelige darmen, spijsverteringsklachten en psychische ongemakken. Het boek maakt op toegankelijke wijze duidelijk hoe nauw darmgezondheid en mentale gezondheid met elkaar verbonden zijn, en biedt tegelijk wetenschappelijke diepgang en praktische aanknopingspunten. Voor therapeuten en natuurgeneeskundig behandelaars is het een waardevolle aanvulling op de kennis over de darm-hersenas, en voor lezers die zelf met klachten kampen, biedt het perspectief en concrete aanwijzingen.
Wil je meer lezen over onderwerpen uit deze editie? Bekijk dan meer artikelen uit NWP Magazine 2018. Voor meer achtergrondinformatie over natuurgeneeskundige behandelmethoden kun je ook terecht bij www.nwp-natuurgeneeskunde.nl.
