Door: Maud Schaepkens
Vechtscheidingen zijn een steeds vaker voorkomend fenomeen. Meestal zijn kinderen de dupe van de stukgelopen relatie tussen ouders. Het aXiehuis biedt voor deze kinderen de unieke gelegenheid om het contact met hun beide ouders op goede wijze te onderhouden.
aXnaga en aXiehuis
Ruud en Monique Jansen startten zes jaar geleden aXnaga, een bedrijf dat onder andere coaching verzorgt aan kinderen en volwassenen. aXnaga is de samenvoeging van Ax, dat vaardigheden betekent, en Naga, dat voor kennis staat. Samen met kinder- en jeugdcoach Wilma Schrijen richtten zij in december 2011 het aXiehuis op. In dit zogenaamde omgangshuis kunnen gescheiden gezinnen de omgangsregeling voor hun kinderen (tot 12 jaar, daarna geldt eigen keuzerecht) nakomen. “Mensen zien het vaak als een grote stap om een psycholoog te bezoeken”, weet Ruud Jansen. “Wij bieden een goed alternatief. Onze coaching is gericht op omgang met de scheiding. Vaak zijn mensen met een kort traject al geholpen.” Jaarlijks komen maar liefst zo’n 100 (gescheiden) gezinnen uit de regio in aanmerking voor deze vorm van begeleiding.
Partners in scheiding zijn vaak ten einde raad. Regelmatig heerst een hevige onderlinge strijd, waardoor een van de ouders het kind nauwelijks ziet. “Het zijn veelal vaders die hun kinderen gedurende lange tijd niet zien of spreken. Dit is niet alleen moeilijk voor de vader in kwestie; de kinderen raken verstrikt in een loyaliteitsconflict en zitten er vaak middenin. Het aXiehuis maakt het mogelijk dat ouders op verschillende tijdstippen hun kinderen brengen en halen, waardoor de niet-verzorgende ouder op zijn of haar gemak tijd kan doorbrengen met de kinderen.” De begeleiding van het aXiehuis kan worden betaald vanuit een PGB en in sommige gevallen wordt de coaching vergoed door de zorgverzekering. Daarnaast pleegt aXnaga momenteel overleg met gemeenten of zij financieel willen bijspringen voor ouders die het echt niet kunnen betalen.
Omgangsregeling met beide ouders nakomen
Voorafgaand aan een traject voor omgangsbegeleiding vindt met iedere ouder afzonderlijk een intakegesprek plaats. Hierna start de omgangsbegeleiding, waarbij de niet-verzorgende ouder (onder begeleiding) zijn of haar kind ontmoet. Wanneer het kind de ouder gedurende lange tijd niet heeft gezien, wordt het kind intensief voorbereid op de ontmoeting. “Het is nooit te laat om contact te willen met je kind”, adviseren de aXnaga-coaches.
In het omgangshuis heerst een gezellige, huiselijke sfeer. “We geven ouders en kinderen de privacy om te genieten van hun tijd samen.” Al naar gelang wordt het contact hersteld en wordt er naartoe gewerkt dat de ontmoetingen zonder begeleiding plaatsvinden, met als uiteindelijk doel ontmoetingen in de thuissituatie van de niet-verzorgende ouder. Ook in die laatste ambiance biedt aXnaga hulp. “Sommige ouders weten door langdurige afwezigheid niet hoe ze een luier moeten verschonen, hoe ze moeten voorlezen, koken, of hoe om te gaan met huilende kinderen. Onze begeleiding biedt rust en vertrouwen.”
Systemisch coachen
Monique Jansen is Kies-coach, waarbij ‘kies’ staat voor kinderen in echtscheidingssituaties. Zij biedt zowel individuele als groepsbegeleiding, waarbij ze kinderen leert om te gaan met de moeilijke situatie waarin zij verkeren. De kern en kracht van het aXiehuis liggen in het systemisch coachen. “Wij nemen het volledige systeem rond een persoon mee in de begeleiding: het kind, de beide ouders, leerkrachten en andere belangrijke partijen.” Op die manier krijgen de coaches een breed beeld van de situatie en wordt geen enkel zichtpunt vergeten. “Dat zorgt voor een zo groot mogelijke slagingskans.” Voor de ontwikkeling van het kind is het belangrijk dat beide ouders worden betrokken bij de opvoeding. Wilma Schrijen: “De twee mensen van wie het kind het meest houdt en die hij het beste zou moeten kunnen vertrouwen, voeren vaak een hevige strijd met elkaar.” Het ultieme doel van het aXiehuis is dan ook niet alleen kinderen in staat te stellen contact te onderhouden met de beide ouders, maar ook om de ouders weer met elkaar te laten praten over hun kinderen. Enkele maanden na de geboden hulp informeren de begeleiders van het aXiehuis standaard hoe het gaat met de gezinsleden.
aXnaga fungeert meer dan eens als de lijm tussen gezinsleden. Naast omgangsbemiddeling verzorgt het aXiehuis ook preventieve begeleiding voor echtparen die nadenken over een scheiding. Dit leidt in sommige gevallen zelfs tot hereniging tussen beiden. “Met koppels werk ik veel aan bewustwording en communicatie”, aldus Ruud Jansen. “Onuitgesproken verlangens, frustratie en jaloezie spelen vaak grote rollen binnen relaties. Het is belangrijk dat kinderen een goed voorbeeld krijgen. Wanneer niet direct wordt ingegrepen, wordt het een intergenerationeel probleem, waarbij de problematiek zich mogelijk herhaalt van generatie op generatie.”
Ervaring van een gescheiden moeder
Marleen, gescheiden en moeder van drie kinderen, vindt het aXiehuis een ware uitkomst. In het verleden is er sprake geweest van huiselijk geweld, waardoor vader een contact- en straatverbod werd opgelegd. “Daarbij was er in het contact met mijn ex-partner altijd sprake van ergernissen. Niet bevorderlijk voor de kinderen.” Marleen is erg tevreden over de veilige omgeving die het aXiehuis biedt. “Ik breng de kinderen er één keer per maand naartoe.” Vader haalt hen even later op, brengt de dag met hen door en zet hen vervolgens weer af bij het aXiehuis. “De kinderen kunnen na afloop tot zichzelf komen en de begeleiders houden in de gaten of alles goed met hen gaat.” Eindelijk zijn er geen spanningen meer tussen de beide ouders en kunnen de kinderen genieten van meer rust. “We blijven dit de komende tijd zeker voortzetten”, aldus Marleen. Daarnaast start een van haar kinderen binnenkort met kindercoaching, omdat hij moeite heeft met de verwerking van wat er in het verleden is gebeurd. “Het is heel fijn dat het aXiehuis dit totaalpakket aan hulpverlening aanbiedt.”
Ervaring van een gescheiden vader
Jan zocht naar een mogelijkheid om zijn kinderen te kunnen blijven zien gedurende zijn (v)echtscheiding. “Mijn ex-partner en ik waren niet in staat om rechtstreeks met elkaar te communiceren en het wederzijdse vertrouwen was weg. Zij vond mij als vader incapabel, waardoor ik mijn kinderen uiteindelijk niet meer zag. Begeleide omgang met de hulp van een onafhankelijke derde was voor mijn ex-vrouw de enige optie.”
Het geeft Jan een goed gevoel dat hij contact heeft met zijn kinderen, juist op het moment dat hun ouders lijnrecht tegenover elkaar staan. “Jammer genoeg delven Nederlandse vaders meestal het onderspit wanneer ouders geen overeenkomst kunnen treffen. De kinderen blijven bij moeder en het contact wordt regelmatig afgehouden. Als vader kun je dan enkel procederen. Vaak kost dat een hoop geld.” In het begin was Jan sceptisch. “Het voelde voor mij als een grote vernedering om mijn eigen kinderen onder toezicht van een vreemde te zien. Ik kreeg regels opgelegd en ik moest een contract tekenen. Ik voelde me net een ‘crimineel’.” Nadat hij zijn kinderen weer voor het eerst had gezien, besefte hij hoeveel het aXiehuis betekent. De begeleiding in de huiselijke sfeer doet zowel hem als de kinderen veel goed. “Gelukkig staan nu de kinderen weer centraal en niet langer de ruziënde ouders.”
Wegens privacyredenen zijn de namen van Marleen en Jan gefingeerd.
www.axnaga.nl
