Van parfum tot geneesmiddel tegen angst

Angst is van alle leeftijden. Bij een angststoornis is er geen aanleiding voor de angstgevoelens. Over de NHG-standaard Angst en lavendel als kruidengeneesmiddel, even effectief als lorazepam.

Door: Annelies Klink

Angst is van alle leeftijden. Angst is een natuurlijke reactie, die het lichaam waarschuwt voor gevaar. Bij een angststoornis is er geen aanleiding voor de angstgevoelens. Objectief gezien bevindt de persoon in kwestie zich niet in een bedreigende situatie. Desondanks zijn de gevoelens dusdanig dat men bepaalde gewone situaties gaat vermijden. De consequenties van een angststoornis kunnen dan ook behoorlijk zijn; vereenzaming of alcoholmisbruik komen veel voor. Ook de partner en eventuele kinderen lijden hierdoor indirect aan angstklachten. De leeftijd waarop een angststoornis ontstaat, verschilt per type stoornis. Een fobie kan al op jonge, bijvoorbeeld 8-jarige, leeftijd ontstaan. Een paniekstoornis echter komt meer op volwassen leeftijd voor. De prevalentie van angststoornissen onder de bevolking is hoog (7,7% van de mannen en 12,5% van de vrouwen). Desondanks gaat een deel van de mensen met een angststoornis niet naar de huisarts of worden de klachten niet als zodanig door de huisarts herkend.

NHG-standaard Angst
Begin dit jaar werd de geactualiseerde NHG-standaard Angst gepubliceerd, een richtlijn van het Nederlands Huisartsen Genootschap voor de behandeling van angst. Een belangrijke wijziging ten opzichte van de eerdere versie is de toevoeging van angstklachten aan de nieuwe standaard. Hiervoor is gekozen omdat er meestal eerst sprake is van angstklachten voordat er sprake is van een volledige angststoornis. In de praktijk komen ook patiënten met angstklachten op het spreekuur van de huisarts. Deze klachten dienen tijdig herkend en behandeld te worden, aangezien het hebben van angstklachten een verhoogd risico geeft op een angststoornis.
Een angststoornis gaat bijna nooit vanzelf over, daarom is behandeling noodzakelijk. Hiervoor zijn verschillende mogelijkheden, afhankelijk van de ernst van de klachten: voorlichting door de huisarts, cognitieve gedragstherapie in de vorm van zelfhulp of door een therapeut en/of medicatie zoals antidepressiva.

Even effectief als lorazepam
Een bekende huis-tuin-en-keukenrustgever is lavendel aromatherapie. Hoewel onderzoek positieve effecten van aromatherapie heeft aangetoond, blijft de kwaliteit een aandachtspunt. In Duitsland is het sinds 2010 mogelijk om lavendel als kruidengeneesmiddel te gebruiken. De capsules op basis van 80 mg Lavandula angustifolia olie (WS® 1265) zijn geïndiceerd voor de behandeling van rusteloosheid als gevolg van milde angst. Uit verschillende klinische studies blijkt dat niet alleen de rusteloosheid vermindert, maar dat de kwaliteit en duur van de slaap verbeteren. Daarbij is er ook sprake van een verbetering in de mentale en fysieke gezondheid ten opzichte van de controlegroep. Ook bij patiënten met een gegeneraliseerde angststoornis bleek de lavendel WS® 1265-olie effectief te zijn, zelfs even effectief als het benzodiazepine lorazepam. Uit alle studies blijkt de goede verdraagzaamheid van de lavendelolie en de afwezigheid van sederende bijeffecten. Hiermee onderscheidt het middel zich van de standaardmedicatie voor de behandeling van angstklachten.
Lavendel werd al door de Egyptenaren gebruikt om haar geur en bij het mummificeren. In latere eeuwen werd lavendel in parfums gebruikt om zich te vrijwaren van ziekten zoals cholera en de pest. Wordt lavendel in de toekomst gebruikt voor de behandeling van angststoornissen?
Referenties: www.trimbos.nl Angststoornissen; Hassink-Franke L., Terluin B., Heest van F., et al. NHG-Standaard Angst (tweede herziening). Huisarts en Wetenschap, 2012; Kasper S, Gastpar M, Müller WE, et al. Silexan, an orally administered Lavandula oil preparation, is effective in the treatment of ‘subsyndromal’ anxiety disorder. Int Clin Psychopharmacol. 2010; Uehleke B, Schaper S, Dienel A, et al. Phase II trial on the effects of Silexan in patients with neurasthenia, post-traumatic stress disorder or somatization disorder. Phytomedicine, 2012; Woelk H, and Schläfke S. A multi-center, double-blind, randomised study of the Lavender oil preparation Silexan in comparison to Lorazepam for generalized anxiety disorder. Phytomedicine, 2010.
Fyto Facts wordt mede mogelijk gemaakt door VSM Geneesmiddelen bv

Auteur

Annelies Klink

Gepubliceerd op

20 augustus, 2026

Thema

PSC Magazine 2012

Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen