Olifantenpaadje
Heb je wel eens 12 minuten over het eten van een rozijn gedaan? Dan ben je ongetwijfeld bekend met mindfulness. Alweer in de jaren ’70 introduceerde Jon Kabat-Zinn de eerste westerse mindfulnesstraining. In mijn coachwandelingen maak ik ook dankbaar gebruik van deze vorm van aandacht beoefenen. Mindfulness is ontzettend populair. Omdat het werkt. Tegen onrust, bij stress, bij concentratieproblemen. Al na een training van acht weken zijn de eerste resultaten merkbaar én meetbaar.
Toch ben ik niet altijd even enthousiast over de manier waarop mindfulness wordt ingezet in onze maatschappij. Door ons westerse maakbaarheidsdenken is het idee ontstaan dat, als je maar dagelijks trouw je oefeningen doet, alle negatieve gevoelens, burn-outs en spanningsklachten als sneeuw voor de zon zullen verdwijnen. Dat is ook vaak de aanleiding om aan mindfulness of een andere vorm van meditatie te gaan doen: je wilt ergens vanaf, je wilt verlost worden. En snel graag. Dus ga je elke dag op een kussen zitten met als doel al je negatieve gevoelens en gedachten op een wolkje aan je voorbij te laten trekken. Klaar met het gepieker over je relatie. Weg met je zorgen over je kinderen. Verdwenen zijn je onzekerheid en de stress op het werk. Opgelost! Mindfulness als een olifantenpaadje naar verlichting.
Maar mindfulness is allesbehalve dat. Door met aandacht bij je gedachten en je emoties te zijn, geef je ze immers de ruimte. En voel je ze in eerste instantie in alle hevigheid. Die truc met dat wolkje heb je echt niet zomaar even onder de knie. Niet voor niets noemt Jon Kabat-Zinn het cultiveren van mindfulness misschien wel het moeilijkste werk ter wereld. Het kost vele maanden, zo niet jaren van training voordat je zover bent dat je je niet meer laat meeslepen door je monkey mind. Hoe verleidelijk ook, daar bestaan geen olifantenpaadjes voor.
Ik vergelijk dat wel eens met ons werk. Wij kunnen onze cliënten, groot of klein, ook geen ommezwaai-in-acht-weken beloven. Geen ‘volg mijn cursus en laat je nooit meer tegenhouden’. Geen ‘doe mijn coachprogramma en je innerlijk kompas is daarna nooit meer stuk’. Geen ‘ik leer jou in mijn vijfdaagse onlinetraining om je nooit meer gestrest te voelen’. De mens is weerbarstig en bovendien niet zomaar uitgeleerd. Levenslessen komen terug, op een ander niveau, of er staan nieuwe op ons te wachten. Wat wij doen als professionals is een stukje meewandelen met mensen en hun handvatten geven om daarna zelf weer verder te gaan. Op weg naar de volgende bocht. Iets lichter misschien, iets bewuster, met iets meer zelfkennis. Maar nog altijd als de – prachtige – mens die ze zijn: kwetsbaar, imperfect en op zoek naar de heelheid die al in hen besloten ligt. Net als wijzelf.
Jamie Nederpel is wandelend loopbaancoach en schrijver van het boek Het is altijd het goede weer. www.werkvanuitjenatuur.nl
Het olifantenpaadje naar milder omgaan met jezelf
Een olifantenpaadje ontstaat doordat mensen steeds dezelfde, makkelijkste route kiezen, ook als die niet de officiële is. Zo werkt het ook met mindfulness: in plaats van een strak protocol te volgen, mag je je eigen olifantenpaadje vinden naar rust en zelfcompassie. Lees ook meer columns in dit magazine over mindfulness en welzijn, en verdiep je via Mindfulness.nl in de achtergrond van deze beoefening.
