De Cirkel van Veiligheid-interventie

Recensie door Anja van de Weerd
Het bevorderen van gehechtheid in vroege ouder – kindrelaties
‘Ik ben er en dat ben je waard.’ Ik vind dat in dit citaat de kern van hechting wordt verwoord. Het is dan ook niet verbazend dat deze zinsnede is terug te vinden in het handboek De Cirkel van Veiligheid-interventie (CVV).
Het meer dan 400-pagina’s tellende dikke boek (in kleine letters gedrukt…) is geschreven door Bert Powell, Glen Cooper, Kent Hoffman & Bob Marvin.
Hechting als complex proces
De omvang van het handboek, ruim 400 dichtbedrukte pagina’s, maakt het geen boek voor tussendoor. Wie serieus met de methodiek aan de slag wil, moet rekening houden met een stevige investering in leestijd en studie, maar krijgt daar een compleet theoretisch en praktisch kader voor terug.
Hechting speelt een cruciale rol bij de sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen. Als hulpverlener weten we natuurlijk dat dit proces niet altijd goed verloopt waardoor interventie nodig is om te stabiliseren en te herstellen. De problemen vinden vaak de basis in de gevoeligheden van de ouders, gevoeligheden die voortkomen uit de opvoeding van de ouders. Deze ‘oude’ pijn en zelfbeschermende strategieën worden zichtbaar in de omgang met het kind. Dat maakt de problemen rondom hechting uitermate complex, maar ook razend interessant.
Voor mij als recensent was vooral de eenvoud van het schema op 1 pagina een openbaring: complexe gehechtheidstheorie wordt hiermee toegankelijk gemaakt, niet alleen voor de professional maar ook om samen met ouders te bekijken en te bespreken tijdens een sessie.
Wat onderzoek zegt over de Cirkel van Veiligheid
De CVV, internationaal bekend als Circle of Security Parenting (COS-P), wordt inmiddels op meerdere plekken in de wereld onderzocht. Een recente studie onder een Saoedi-Arabische steekproef liet zien dat het programma kan bijdragen aan minder gedragsproblemen bij kinderen en minder stress, angst en somberheidsklachten bij ouders (PMC, 2025). Dit soort resultaten sluit aan bij wat Powell, Cooper, Hoffman en Marvin in het handboek beschrijven.
Tegelijkertijd is het belangrijk om eerlijk te zijn over de stand van de wetenschap: onderzoekers die het bewijs voor COS-P kritisch bekeken, concluderen dat er nog relatief weinig gepubliceerde studies zijn, vaak met kleine steekproeven, en dat er nog geen grootschalig, rigoureus onderzoek is gedaan (PMC, 2021). De interventie is dus veelbelovend, maar wetenschappelijk gezien nog geen uitgekristalliseerde, sluitend bewezen methode.
Een toegankelijk handboek over gehechtheid
De Cirkel van Veiligheid-interventie mag met recht een handboek genoemd worden. Het is de ontwikkelaars Powell, Cooper en anderen gelukt om de gehechtheidstheorie in een toegankelijke vorm te gieten. Het boek geeft een overzicht van de theoretische achtergronden en wetenschappelijke inzichten van dit moment.
Ik houd van overzicht en eenvoud, en het plezierde mij dat de veilige hechting was terug te vinden in een duidelijk schema van 1 pagina. Goed bruikbaar dus om ook aan ouders voor te leggen. Dit schema is uitgewerkt tot een behandelprotocol (waarbij dan wel uitgegaan wordt van 20-wekelijks gefilmde groepssessies).
Wat de CVV volgens mij zo krachtig maakt, is dat het niet blijft hangen in abstracte theorie, maar direct handvatten biedt voor de praktijk. Door ouders te laten zien wat er werkelijk gebeurt in het contact met hun kind, via gefilmde momenten, wordt inzicht concreet en behapbaar in plaats van iets wat alleen in gesprekken blijft hangen.
Hoe de CVV in de praktijk werkt
De CVV is ontwikkeld om de ouder, door middel van gefilmde behoeftemomenten van hun kind, te laten zien dat hun reactie (gevoed door innerlijke strategieën) overbodig is en veilige hechting in de weg staat.
Veel uitleg, veel informatie en filmbesprekingen. Dat maakt het tot een waardevol boekwerk dat je niet even op een zomermiddag wegtikt.
Het boek is bedoeld voor therapeuten, psychiaters en professionals die opvoedingsgerelateerde problemen behandelen.
Het CVV-programma wordt wereldwijd toegepast bij gehechtheidsproblemen van kinderen tot 5 jaar en hun ouders of verzorgers, van reguliere gezinnen tot pleegzorg- en adoptiegezinnen waar hechting extra kwetsbaar kan zijn.
De Cirkel van veiligheid-interventie – Het bevorderen van gehechtheid in vroege ouder – kindrelaties, Bert Powell, Glen Cooper, Kent Hoffman & Bob Marvin, ISBN 9789057124334, Uitgeverij Nieuwezijds bv
Veelgestelde vragen
Voor welke leeftijd is de CVV bedoeld?
Het programma richt zich op kinderen tot 5 jaar en hun ouders of verzorgers, de periode waarin de gehechtheidsrelatie zich het meest vormt.
Is de CVV alleen geschikt voor gespecialiseerde behandelaars?
Het boek is primair geschreven voor therapeuten, psychiaters en andere professionals die opvoedingsgerelateerde problemen behandelen, en veronderstelt kennis van gehechtheidstheorie.
Werkt de CVV net zo goed bij alle gezinnen?
De resultaten uit onderzoek zijn wisselend en de kwaliteit van studies varieert, dus effectiviteit kan per gezin en per situatie verschillen. Zorgvuldige begeleiding door een getrainde professional blijft daarom belangrijk, evenals een realistische verwachting vooraf over wat het programma wel en niet kan bieden.
Meer boekrecensies en vakinhoudelijke artikelen lees je in dit magazine.

