Inhoudsopgave
Obesitas en armoede verhinderen verdere afname babysterfte
Actueel gezondheidsonderzoek laat regelmatig zien hoe complex en verweven zorgvraagstukken zijn. In dit nieuwsoverzicht komen vier recente onderzoeken langs: van de stagnerende daling van babysterfte in Nederland, tot het veilig afbouwen van antidepressiva, dierondersteunde therapie bij kinderen met Down of autisme, en de wisselwerking tussen ADHD en slapeloosheid.
De afname van babysterfte in Nederland stagneert. Dat komt onder meer doordat zwangeren steeds vaker obesitas hebben, maar ook door armoede en sociale achterstanden. Dit blijkt uit onderzoek van het RIVM.
De afgelopen jaren is er veel aan gedaan om de babysterfte terug te dringen. In vergelijking met ons omringende landen was deze hoog. Tussen 2008 en 2015 nam de babysterfte flink af. Sinds 2015 stagneert deze ontwikkeling. Het RIVM heeft in zijn onderzoek een aantal risicofactoren weten te duiden. Zo is er een toename van obesitas onder vrouwen tussen 25 en 45 jaar en zijn er meer geboortes in de groep vrouwen uit Azië en Afrika, onder wie asielzoekers en statushouders. Ook de toename in het aantal eenlingen geboren met behulp van IVF lijkt een risicofactor te zijn.
Bron: Skipr
Waarom actueel gezondheidsonderzoek relevant is voor de praktijk
Actueel gezondheidsonderzoek zoals hierboven beschreven heeft direct praktisch belang voor zorgverleners en cliënten. De bevindingen over babysterfte laten zien hoe sociale factoren zoals armoede en gezondheidsverschillen structureel bijdragen aan gezondheidsuitkomsten, wat vraagt om een brede, sociaal geïnformeerde aanpak in de verloskundige zorg. Het onderzoek naar het afbouwen van antidepressiva vult een lange tijd onderbelicht gebleven kennislacune: ondanks het grote aantal gebruikers was er nauwelijks bewijs over de beste afbouwmethode.
Ook de bevindingen over dierondersteunde therapie en de wisselwerking tussen ADHD en slapeloosheid dragen bij aan een completer beeld van wat werkt in de zorg voor kinderen en volwassenen met specifieke ondersteuningsbehoeften. Dit soort actueel gezondheidsonderzoek onderstreept het belang van blijven leren en het combineren van wetenschappelijke inzichten met praktijkervaring.
Dit soort actueel gezondheidsonderzoek wordt regelmatig samengevat in vakbladen, zodat therapeuten en andere zorgverleners op de hoogte blijven zonder zelf alle wetenschappelijke publicaties te hoeven doorzoeken. Het combineren van deze vier onderwerpen laat bovendien zien hoe breed het gezondheidsdomein is: van geboortezorg tot ADHD, en van medicatieafbouw tot dierondersteunde interventies.
Veelgestelde vragen
Dit actueel gezondheidsonderzoek laat zien hoe belangrijk het is om wetenschap en praktijk met elkaar te blijven verbinden.
Waarom stagneert de daling van babysterfte in Nederland?
Volgens het RIVM spelen onder meer een toename van obesitas bij zwangeren, sociale achterstanden en een groeiend aandeel bevallingen via IVF een rol bij deze stagnatie.
Wat onderzoekt de TAPER-AD studie?
Amsterdam UMC en Radboudumc vergelijken in dit onderzoek twee methodes om antidepressiva veilig af te bouwen, gefinancierd door ZonMw.
Wat is dierondersteunde therapie?
Dierondersteunde therapie zet dieren in bij de behandeling van kinderen met bijvoorbeeld het syndroom van Down of een autismespectrumstoornis, met als doel afstemming en ontwikkeling te bevorderen.
Hoe hangen ADHD en slapeloosheid samen?
Onderzoek van PsyQ en het Trimbos-instituut laat zien dat slapeloosheid de negatieve effecten van ADHD-symptomen op psychische gezondheid en productiviteit versterkt.
Lees meer actueel gezondheidsonderzoek en nieuws uit de zorg in het TCC Magazine 2021.
Onderzoek moet afbouw antidepressiva verbeteren
Hoe bouw je het gebruik van antidepressiva veilig af en zonder al te grote problemen? Dat is een vraag die veel patiënten en behandelaars bezighoudt. Met de subsidie van ZonMw van anderhalf miljoen euro gaan Amsterdam UMC en Radboudumc hiernaar onderzoek doen. Dit TAPER-AD onderzoek is wereldwijd de eerste grote studie die twee methodes van afbouwen met elkaar vergelijkt.
Onderzoeker en psychiater Christiaan Vinkers, Amsterdam UMC: “Veel patiënten stoppen op een gegeven moment met hun antidepressivum. Bijvoorbeeld omdat het al een tijd goed gaat of omdat ze last hebben van bijwerkingen”. Mede-onderzoeker en psychiater Eric Ruhé, Radboudumc voegt toe: “Er is nauwelijks onderzoek gedaan hoe stoppen het beste kan. Dat is eigenlijk best vreemd als je bedenkt hoeveel mensen deze medicatie gebruiken.”
Bron: ZonMw
Therapie met dieren: de klik tussen dieren en kinderen met Down en autisme
Dieren worden steeds vaker, en met succes, ingezet bij behandeling van kinderen met een verstandelijke beperking. Maar hoe zit het met de wetenschappelijke onderbouwing? En hoe is dat succes te verklaren? Promovendus Richard Griffioen inventariseerde de bestaande onderzoeken naar dierondersteunde therapie bij kinderen met Down en autisme en deed zelf onderzoek.
Het onderzoek van Griffioen richt zich specifiek op de invloed van dierondersteunde therapie op de ontwikkeling van kinderen met het syndroom van Down (DS) en kinderen met een autismespectrumstoornis (ASD). Hij heeft onderzocht of de theoretische begrippen van afstemming en gedragssynchronisatie als overkoepelend begrip het effect van dierondersteunde therapieën zouden kunnen verklaren.
Bron: Open Universiteit
Meer aandacht nodig voor relatie slapeloosheid en ADHD
Symptomen van slapeloosheid versterken het negatieve effect van ADHD-symptomen op de psychische gezondheid en productiviteit van volwassenen, blijkt uit nieuw onderzoek van PsyQ Kenniscentrum ADHD en het Trimbos-instituut. Zowel bij de screening van patiënten als bij de behandeling zou daarom meer aandacht moeten zijn voor deze wisselwerking tussen ADHD en slapeloosheid.
Dat volwassenen met ADHD vaak last hebben van slapeloosheid (insomnia) was al bekend. Het onderzoek richtte zich op de effecten van het tegelijkertijd vóórkomen van symptomen van ADHD en slapeloosheid. Slapeloosheid bleek het negatieve effect van ADHD-symptomen op de psychische gezondheid en productiviteit van volwassenen te versterken. Dit gold voor beide typen ADHD-symptomen, namelijk aandachtstekort en hyperactiviteit, en kon niet verklaard worden door de aanwezigheid van andere psychische aandoeningen.
Bron: Trimbos-instituut


