Confronterend

Door Henny Festen

Er komt een nieuwe aanmelding en je maakt een afspraak voor een kennismakingsgesprek. Vaak is de probleemstelling vaag: ik zit niet lekker in mijn vel. Zo ging dat ook met de volgende cliënt.

Als ze de spreekkamer binnenkomt, zie ik een goed verzorgde, vriendelijke vrouw binnen, iets jonger dan ik. Ze vertelt dat het niet zo goed met haar gaat, dat ze veel heeft meegemaakt en dat ze alles eens op een rijtje wil zetten.

In het volgende gesprek komt er steeds meer los van wat ze heeft meegemaakt en welk effect dat heeft op haar huidige leven. Ik merk dat ik ga twijfelen. Dat ik meer in mijn eigen hoofd ga zitten en moeite heb me op de cliënt te blijven focussen. Precies dat wat je niet wilt dat er gebeurt en waar je voor op je hoede moet zijn: de focus verlegt zich van cliënt naar mijzelf.

Ik zat in de overdracht: “het onbewust overbrengen van oude gevoelens, wensen en verwachtingen van een vroegere ervaring op een ander”.

Haar verhaal lijkt erg op mijn eigen geschiedenis. Hoe ga ik die twee uit elkaar houden? Dit moet ik misschien niet aangaan. Wat te doen? Ze vertelt vrij en open wat haar is overkomen en wat haar dwars zit. Het rapport met cliënt voelt goed. Aan de andere kant is er mijn twijfel of ik de professionele afstand tot haar emotionele ervaringen kan bewaren.

Op dat moment koos ik ervoor om open kaart te spelen, om te zeggen wat er in me omgaat en mijn twijfels over onze behandelrelatie op tafel te leggen: “Mijn verhaal lijkt op jouw verhaal, maar is niet hetzelfde. Dat maakt mij misschien niet de beste counselor voor jou. Het risico is namelijk dat ik ga invullen wat jij mogelijk denkt en niet meer open naar jouw verhaal kan luisteren.”

Ze reageerde met: “Ik wil graag bij jou blijven, ik voel me veilig en gehoord. Hoe zouden we samen wel verder kunnen gaan?”

Zo maakten we de afspraak dat ik -nog meer dan normaal- zou checken of mijn samenvattingen/analyses wel klopten. En we zijn doorgegaan. Haar hele verhaal kwam op tafel; er bleken toch veel verschillen tussen onze beider verhalen. Dat maakte het ook wel makkelijker voor mij. Doordat ik mijn twijfels op tafel hadden gelegd, kon ik ze loslaten en mijn focus behouden. Eigenlijk was het probleem dat ik voorzag, juist omdat we erover gesproken hadden, verdwenen.

Het werd een mooie reis waarbij haar inzichten en ontwikkeling de leidraad werden. Aan het einde van de reis vertelde ze me uitvoerig wat ze allemaal geleerd had en wat daar de consequenties van waren: duidelijkheid naar familieleden vanuit een eigen kracht, een andere baan die ze met veel plezier vervulde en.. acceptatie van het verleden.

Inmiddels is het traject afgerond; ik heb er veel van geleerd. Een confronterende gewaarwording met blauwe plekken uit mijn verleden die zich toch af en toe weer melden. En dat, als je je angst en twijfel uitspreekt, dat ruimte geeft.

Henny Festen heeft samen met Debby Versteege een praktijk voor psychosociale therapie in Schagen. Henny begeleidt stellen met relatieproblemen. Daarnaast ziet ze mensen met chronische pijn, angst en stressgerelateerde klachten. www.movearis.nl