Die ene cliënt…
Hulp bij niet-plegende pedofilie draait om vroegtijdige, laagdrempelige ondersteuning: hoe eerder iemand met een pedofiele geaardheid begeleiding en erkenning krijgt, hoe groter de kans op een veilig, stabiel leven zonder dat er ooit sprake is van grensoverschrijdend gedrag. In deze column beschrijft psychosociaal therapeut Debby Versteege, vrijwillig zorghulpverlener bij de chat van Pedofilie.nl, hoe ze een suïcidale zestienjarige jongen begeleidde die worstelde met de ontdekking van zijn geaardheid, tot hij de juiste professionele hulp en steun van zijn ouders vond.
Hij was amper 16 jaar en stond met een schaar aan z’n keel, het hoefde voor hem allemaal niet meer. Hij had al contact opgenomen met de levenseindekliniek maar daar wilden ze hem niet verder helpen. En dat kwam vooral omdat hij niet exact durfde te vertellen waarom hij het leven niet meer zag zitten.
Sinds een paar maanden realiseerde hij zich dat hij op kinderen viel. Jonge kinderen. Hij was dus zo’n vieze pedo. Als hij dit zou vertellen, zouden ze hem vast laten oppakken.
Hij schrok van zijn gezicht toen hij zichzelf in de spiegel zag, hij herkende zichzelf niet meer. De wanhoop was zo groot dat hij zijn grip op de realiteit aan het verliezen was.
Via Google kwam hij op de chat van Pedofilie.nl. In eerste instantie durfde hij alleen maar met de ervaringsdeskundigen te praten. Om de paar dagen kwam hij online en er was ruimte voor zijn verhaal, zijn angsten en zijn wanhoop. Hij trof een paar lieve mensen die hem vertelden over hun worsteling. Wat pedofilie wel, maar vooral wat het niet was. Zijn angst dat hij veroordeeld kon worden voor het hebben van een pedofiele voorkeur werd stukje bij beetje minder.
Na een aantal weken durfde hij het om mij tot de chat toe te laten. Hij had in het begin vooral veel vragen. “Kan een hulpverlener me aangeven?” (Nee) “Gaat die alles aan mijn ouders vertellen?” (Nee) Gaandeweg begon hij zich steeds meer op zijn gemak te voelen. We spraken elkaar wekelijks op de chat en er ontstond ruimte om na te gaan denken over mogelijkheden. Het was duidelijk dat deze jongen een vangnet nodig had, maar gezien de anonimiteit van de chat kon ik niets meer dan dit bespreekbaar maken en hopen dat hij de noodzaak ook zou inzien.
Naast een vangnet was het ook belangrijk om de juiste hulp voor hem te vinden. Maar hoe doe je dat als 16-jarige? Waar vind je die ene psycholoog die openstaat voor deze problematiek? Na lang wikken en wegen besloot hij om zijn huisarts te vertellen over zijn geaardheid en te vragen om hulp. Ik mocht met zijn huisarts bellen en kreeg een lijst van psychologen uit de omgeving.
De grote zoektocht begon. In de wirwar van wet/regelgeving en vooral wachtlijsten vond ik uiteindelijk een passende match.
De volgende stap was het vertellen aan zijn ouders. Hij besloot ze een brief te schrijven. Samen keken we naar zijn teksten en voor zijn 16 jaar had hij een prachtige schrijfstijl. Open, eerlijk en o zo kwetsbaar. Tot ons aller ‘grote’ opluchting reageerden zijn ouders heel liefdevol. En zij zagen gelukkig ook in dat hun jongen meer nodig had dan de wekelijkse anonieme chat.
Nu zijn we een flink aantal maanden verder. Hij heeft een fijne klik met de psycholoog, goed contact met zijn mentor van school en voelt zich een heel stuk gelukkiger.
Mij rest alleen nog het terug denken aan deze stoere knul, wat een held!
Debby Versteege heeft samen met collega Henny Festen een praktijk voor psychosociale therapie in Schagen. Daarnaast werkt ze sinds 2017 als vrijwillige zorghulpverlener bij de chat van Pedofilie.NL, een plek waar openlijk gesproken mag en kan worden over de worstelingen die het hebben van pedofiele geaardheid met zich mee brengt. www.movearis.nl
Hulp bij niet-plegende pedofilie: waarom vroege steun cruciaal is
Organisaties zoals Pedofilie.nl en het Nederlandse initiatief Stop it Now bieden hulp bij niet-plegende pedofilie via anonieme chat, lotgenotencontact en doorverwijzing naar gespecialiseerde zorg.
Hulp bij niet-plegende pedofilie is een erkend onderdeel van preventief beleid tegen kindermisbruik. Onderzoek en praktijkervaring laten zien dat mensen die op jonge leeftijd ontdekken dat ze een pedofiele geaardheid hebben, vaak enorme schaamte, zelfhaat en suïcidale gedachten ervaren, zeker wanneer zij nergens veilig over hun gevoelens kunnen praten. Juist die isolatie en wanhoop vergroten het risico op zowel zelfbeschadiging als, zonder begeleiding, op een verhoogd risico op grensoverschrijdend gedrag later. Laagdrempelige, anonieme hulp zoals de chat van Pedofilie.nl is daarom een belangrijke eerste stap: het biedt ruimte om zonder oordeel te praten over iets wat iemand meestal nog nooit hardop heeft durven uitspreken.
Een belangrijk onderscheid dat in deze vorm van hulpverlening steeds wordt benadrukt, is dat een pedofiele geaardheid op zichzelf geen strafbaar feit is; grensoverschrijdend gedrag naar kinderen wel. Door dit onderscheid helder te maken, wordt de drempel om hulp te zoeken verlaagd, wat uiteindelijk bijdraagt aan de bescherming van kinderen doordat mensen eerder de juiste begeleiding krijgen voordat er ooit iets fout gaat.
De weg naar passende professionele hulp bij niet-plegende pedofilie
Naast individuele hulpverlening is er ook een maatschappelijke kant aan hulp bij niet-plegende pedofilie: hoe meer begrip en minder stigma er bestaat rond het onderwerp, hoe groter de kans dat mensen op tijd de stap zetten om hulp te zoeken in plaats van alles in isolatie te verwerken. Dit vraagt om zorgvuldige, feitelijke voorlichting vanuit hulpverleningsorganisaties, in plaats van sensatiegerichte berichtgeving die schaamte en geheimhouding juist in de hand werkt.
Deze column laat ook zien hoe complex de zoektocht naar passende hulp kan zijn voor een minderjarige: van het vinden van een psycholoog met specifieke kennis van deze problematiek, tot het navigeren door wachtlijsten en regelgeving. De rol van de huisarts als schakel naar gespecialiseerde zorg, en de betrokkenheid van ouders zodra dat veilig kan, blijken in dit verhaal doorslaggevend voor een goede afloop.
Deze column laat zien dat hulp bij niet-plegende pedofilie geen theoretisch concept is, maar in de praktijk daadwerkelijk levens kan redden en toekomstig leed kan voorkomen.
Veelgestelde vragen
Wat is hulp bij niet-plegende pedofilie precies?
Niet-plegende pedofilie verwijst naar mensen met een pedofiele geaardheid die nooit grensoverschrijdend gedrag naar kinderen vertonen en actief hulp zoeken om dit ook zo te houden.
Waar kunnen mensen met pedofiele gevoelens terecht voor hulp?
Pedofilie.nl biedt een anonieme chat met ervaringsdeskundigen en zorghulpverleners voor mensen die worstelen met een pedofiele geaardheid, als eerste stap naar professionele begeleiding.
Waarom is vroege hulp bij niet-plegende pedofilie zo belangrijk voor preventie?
Vroege, laagdrempelige hulp vermindert isolatie, schaamte en suïcidaal risico bij de persoon zelf, en draagt tegelijk bij aan de preventie van kindermisbruik doordat problematisch gedrag eerder wordt voorkomen.
Hulp bij niet-plegende pedofilie is er niet alleen voor de persoon zelf, maar draagt ook bij aan een veiligere omgeving voor kinderen.
Wat als ik me zorgen maak over suïcidale gedachten bij mezelf of iemand anders?
Bij acute zorgen over suïcidale gedachten is 113 Zelfmoordpreventie dag en nacht bereikbaar via 113 of 0800-0113.
Lees meer persoonlijke en professionele verhalen over hulpverlening en preventie in het TCC Magazine 2022.
